20 mei 2006: infodag van ICS

Er waait een nieuwe wind door Latijns Amerika

Katrien Demuynck

Ook dit keer staan de leden van het panel garant voor een boeiend en zeer informatief debat over de nieuwe wind die door Latijns Amerika waait: Alejandro Fleming, ambassadeur van Venezuela, Elio Rodríguez, ambassadeur van Cuba, Marcelo Estrada, vertegenwoordiger van de Boliviaanse MAS en de Colombiaanse Ligia Uribe van ARLAC.

De Venezolaanse ambassadeur zet de toon. “Er waart een virus door Latijns Amerika”, stelt hij. “Een virus dat pijn in de knieën veroorzaakt als je er te lang gaat op zitten. En gezien we niet graag kniepijn hebben, hebben we besloten om op te staan. Gedaan met knielen!”. “We zitten trouwens nog met een ander virus ook”, vervolgde hij. “Dat beestje is van een andere aard, het heet ALCA (de door de VS gepropageerde vrijhandelszone). Maar maak jullie maar geen zorgen. We zijn het volop aan het uitroeien!”

Elio Rodriguez gaat dieper in op de Europees-Latijns Amerikaanse top in Wenen. Hij wijst erop dat de Latijns Amerikaanse regio, tot spijt van de EU, voor het eerst als één blok optrad. De officiële top bracht, in de lijn van de verwachtingen en net zoals de vorige, geen enkel concreet resultaat voort. De EU stuurde aan op een bi-regionale strategische associatie, aldus de Cubaanse ambassadeur. Maar de Cubanen doorprikten die retoriek. De enige strategische relaties die de EU onderhoudt zijn die met de VS. Deze kritische positie werd door heel wat Latijns Amerikaanse landen bijgetreden.
Cuba stelde op de top 2 paragrafen voor voor de slotresolutie.
De eerste betrof een erkenning van de basisprincipes van de VN rond soevereiniteit van de volkeren en niet-inmenging. De tweede betrof een afkeuring van de blokkade, conform de resoluties die jaarlijks met een grote meerderheid in de VN gestemd worden, met een letterlijke vermelding van het afwijzen van de Helms-Burton wet. Aanvankelijk hield de EU het been stijf, hoewel ze daar geen enkel argument konden voor aanbrengen. De integrale steun van de Latijns Amerikaanse landen dwong de EU echter gas terug te nemen. De paragrafen werden opgenomen, zij het dan zonder vermelding van de VS.
Volgens Alejandro Fleming blijft de alternatieve top de belangrijkste. Hij wijst erop dat het van doorslaggevend belang is dat de sociale bewegingen van Europa en Latijns Amerika elkaar ontmoeten en relaties aangaan. Enkel vanuit de basis zal druk op de regeringen kunnen uitgeoefend worden.

Ligia Uribe drukt haar spijt uit dat Colombia het nog steeds moet stellen met een drugshandelaar als president. De Colombiaanse bevolking aspireert om deel te vormen van de groep Latijns Amerikaanse landen die hun waardigheid teruggewonnen hebben. Voor de komende verkiezingen hebben de linkse krachten in Colombia de ‘ Polo democratico alternativo ' gevormd. Die stroming heeft twee belangrijke doelstellingen, nl. de nationale soevereiniteit verwerven en groeien naar eenheid binnen Latijns Amerika. “Daarin volgen we de voetsporen van Che”, aldus Ligia. “Als Latijns Amerika zich nu opricht dan is dat omdat het kleine Cuba dat meer dan 40 jaar geleden kon waarmaken. Vandaag ontwaken de volkeren. Als dat kleine eiland zich heeft kunnen oprichten tegenover de grootmacht, hoe zouden wij dat dan niet kunnen met onze 250 miljoen mensen.” Ze wijst er op dat de verkiezingen in Colombia totaal scheef getrokken en uitgekocht worden. Alle corrupte krachten zullen uitgeroeid moeten worden wilt ook het Colombiaanse volk zich bevrijden.

Marcelo Estrada situeert het proces in Bolivia binnen de geschiedenis van de laatste 500 jaar. Met Evo Morales won het Boliviaanse volk eindelijk zijn waardigheid terug. Niet iedereen heeft dat door. Marcelo citeert Javier Solana, die het buitenlands beleid van de EU leidt, naar aanleiding van de nationalisatie van de gassector in Bolivia: “Ik dacht dat Evo Morales begrepen had wat ik hem gezegd had! Ik zal het nog eens herhalen zodat hij het snapt!”. Marcelo wijst erop dat de nationalisatie van de gasindustrie volledig conform is met de Boliviaanse grondwet. Bovendien wordt die ook ondersteund door een VN-resolutie uit 1962 dat elk land het zelfbeschikkingsrecht toekent over zijn natuurlijke rijkdommen. Bijgevolg hebben de multinationals geen enkele basis om te procederen voert Marcelo aan. “Ons volk is trots dat we terug op het spoor van de waardigheid staan, in het spoor van Cuba en Venezuela. Maar de strijd is niet enkel die van deze drie landen. Het is een strijd voor waardigheid, voor respect, voor het leven. Voor het eerst staan we voor een supermacht en een president die de rest van de wereld in één knip kan vernietigen. Sluit u aan bij de strijd van onze volkeren, het is de strijd voor het leven”, roept Marcelo Estrada de aanwezigen op.

Daarna gaan de sprekers in op een reeks vragen vanuit het publiek, rond ALBA (het Bolivariaans Alternatief voor Latijns Amerika), de rol van de media, de klassenstrijd en interne oppositie, de rol van de VS.

ALBA is reeds een realiteit aldus Elio Rodríguez. Het zal geen snelle of eenvoudige weg zijn. Maar het is voor de landen van Latijns Amerika overduidelijk dat het neoliberalisme één grote mislukking is. Marcelo wijst erop dat het bij de vrijhandelsakkoorden die de VS of de EU willen opleggen in feite gaat om het legaliseren van de uitbuiting. De ALBA-akkoorden daartegenover zijn gebaseerd op wederzijds respect, wederzijdse aanvulling en solidariteit tussen de landen.

De kwestie van de oppositie, binnenlands en buitenlands, is een gevaarlijk punt. De sprekers zijn het erover eens dat het grootste gevaar van buiten uit komt, nl. de VS. De binnenlandse oppositie heeft het pleit verloren. Als progressieve regeringen aan de macht komen is dit juist een gevolg van klassenstrijd, waarbij de meerderheid van het volk de overwinning behaalde. Een grapje van de Venezolaanse ambassadeur: “Weet je wie de meest uitgebuite arbeider is van Venezuela? Nee? Hugo Chávez Frías! Hij zit opgescheept met 26 miljoen chefs! Bij ons heeft het volk de macht…”

Uiteraard zullen de VS daar proberen tegen in te gaan. Ze krikken de oppositie terug op en zetten ze in tegen de verkozen regeringen. Zo vormt de oligarchie van de Boliviaanse provincie Santa Cruz de speerpunt voor de VS tegen het proces in Bolivia.

De belangrijke rol van de media wordt door alle panelleden bevestigd. Daarom hebben verschillende Latijns Amerikaanse landen de zender Telesur opgericht. Daarom ook moeten we zoveel mogelijk beroep doen op alternatieve media. “Tegen de waarheid is uiteindelijk geen enkele leugen opgewassen”, aldus de Cubaanse ambassadeur, “en wij hebben de waarheid aan onze kant!”

Na het debat volgt een kort muzikaal intermezzo met Oscar Madrid.

In het tweede deel van de namiddag stelt Sofie De Wulf het theaterproject voor dat ze o.a. samen met de Gentse theaterman Freek Neirynck wil opzetten om een aantal Cubaanse theatergezelschappen te ondersteunen. Daarna volgt een verslag met woord en beeld van de alternatieve top in Wenen en de voorstelling van het programma voor Che Presente op 28 oktober 2006. Acht minuten videobeelden over de alternatieve top, het bezoek van president Chávez aan de paus en het fortuin van Fidel, gecompileerd door Pablo, vormen een schitterende afsluiter voor deze dag.